İZMİR – Yaşar Üniversitesi, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) Türkiye ve Migros iş birliğiyle düzenlenen “FAO Talks – Gençlerle Tarımı ve Gıdayı Konuşuyoruz” panelinde, yaşlanan tarım nüfusunun gençleştirilmesi ve dijital tarımın sunduğu fırsatlar masaya yatırıldı. Etkinlik, Selçuk Yaşar Kampüsü’nde geniş bir katılımla gerçekleştirildi.
Panelde, Türkiye’de tarım sektöründe yaş ortalamasının 60’lara dayanmış olması özellikle vurgulanırken, gençlerin teknolojiyle birlikte tarıma kazandırılmasının hayati önem taşıdığına dikkat çekildi.
“Tarımda Yaş Ortalamasını 30’lara Çekmeliyiz”
Yaşar Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Levent Kandiller, tarımda gençleşmenin zorunluluk olduğunun altını çizerek şunları söyledi:
“Türkiye’de tarımda yaş ortalaması 60’lara ulaştı. Üniversitemizin Tarım Bilimleri ve Teknolojileri Fakültesi’nde yenilikçi öğrenme ortamları sunuyoruz. Gençlerin enerjisi ile dijital teknolojilerin gücünü birleştirerek sektörde katma değerli ürünler amaçlıyoruz. Tarımda yaş ortalamasını 30’lu yaşlara çekmek gerekiyor. Bu nedenle gençleri tarım sektörüne kazandırmalıyız. Fakültemizi bu amaçla kurduk.”
Kandiller, İzmir Ticaret Borsası ile hayata geçirilen “İzmir Tarım Teknolojileri Merkezi”nin Avrupa Dijital İnovasyon Merkezleri ağına kabul edildiğini hatırlatarak, tarım-gıda tedarik zincirlerinde verimliliği artırmaya odaklandıklarını ifade etti.
Dijital Köyler ve Akıllı Çiftlik Modelleri
“Dijital Tarım Çağında Sosyal Etki ve Girişimcilik” başlıklı oturumun moderatörlüğünü FAO Gıda Şampiyonu, Beslenme ve Diyet Uzmanı Dilara Koçak üstlendi. Oturumda konuşan FAO Türkiye Temsilci Yardımcısı Dr. Ayşegül Selışık, FAO’nun 80 yıldır “hiç kimseyi aç bırakmama” hedefiyle çalıştığını belirterek şu bilgileri paylaştı:
“FAO’nun dört temel stratejisi var: Daha iyi üretim, daha iyi beslenme, daha iyi çevre, daha iyi yaşam. FAO, üniversiteler, özel sektör ve üreticiyi buluşturan dörtlü ekosistem şart. Dijitalleşmeyi çiftçiyi ve tarımı destekleyecek şekilde kullanmalıyız.”
Selışık, FAO’nun Dijital Köyler Girişimi kapsamında Ankara’nın Güdül ilçesine bağlı Boyalı Köyü’nde iklim ve ahır sensörleri, drone teknolojileri ve dijital çiftlik yönetim uygulamalarıyla “dijital keçi çiftliği” modelinin pilot olarak hayata geçirildiğini aktardı. Bu modelin hayvancılıkta verimliliği ve izlenebilirliği artırırken üreticilerin iş yükünü azalttığını vurguladı.
FAO’nun kadın kooperatiflerini dijital pazaryerlerine entegre ettiğini belirten Selışık, FAO destekli Hepyerinden.com gibi platformlar sayesinde ürünlerin doğrudan tüketiciye ulaştığını ve kırsal kalkınmada yeni bir pazar yapısının oluştuğunu söyledi.
Ayrıca FAO’nun Bolu’da yürüttüğü pilot uygulamada, zeytin tarlasına yerleştirilen sensörler sayesinde sulama verimliliğinde yüzde 40 artış sağlandığı; bu sayede su ve enerji kaynaklarının çok daha etkin kullanıldığı ortaya kondu.
20 Yılda SMS’ten Yapay Zekâya Tarımda Büyük Dönüşüm
Selçuk Yaşar Ödülü’nün beşinci sahibi ve dünyanın ilk “Akıllı Köy”ünü kuran sosyal girişimci Tülin Akın da tarımda dijitalleşme sürecini değerlendirdi. Akın, 20 yılda yaşanan dönüşümü şu sözlerle anlattı:
“Bu işe başladığımızda çiftçilere bilgisayarı nasıl kullanacaklarını, SMS ile hava durumunu nasıl takip edeceklerini anlatıyorduk. Bugün ise tarımda yapay zekânın verimi nasıl artıracağını konuşuyoruz. Üstelik bu dönüşümde kadın çiftçiler öncü rol üstleniyor.”
Akın, son yıllarda dijitalleşmenin etkisiyle şehirlerdeki kadınlar ve gençlerin tarımı bir girişimcilik alanı olarak görmeye başladığını, akıllı köy ve yenilikçi tarım projelerinin bu ilgiyi güçlendirdiğini belirtti.
Migros’tan Üreticiye Dijital ve Sürdürülebilirlik Desteği
Migros Ege Kurumsal İletişim ve Aile Kulüpleri Müdürü Nilay Arslan ise şirketlerinin kurduğu Tarım Platformu hakkında bilgi verdi. Arslan, üreticilerin bu platform üzerinden iyi tarım uygulamaları, videolu eğitimler, sürdürülebilirlik programları, kadın ve aile kulüpleri ile Migros ekosistemine dahil olabildiğini ifade etti.
İzmir’de düzenlenen FAO Talks paneli, gençlerin, kadınların ve girişimcilerin dijital tarım ve gıda ekosisteminde üstleneceği kritik rolü bir kez daha ortaya koyarken, tarımda sürdürülebilir ve teknoloji odaklı bir dönüşüm için üniversite-özel sektör-uluslararası kuruluş iş birliğinin önemini de gözler önüne serdi.
